مطالعه توزیع مکانی و زمانی پارامترهای اقلیمی تاثیرگذار در جاده همدان_اسدآباد با استفاده از تکنیکGIS

نویسندگان

1 گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه پیام نورهمدان

2 گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه آزاد اسلامی واحدخرم آباد، لرستان

چکیده

برخی از عناصر جوی در جاده همدان- اسدآباد که یکی از پرترددترین راههای مواصلاتی ایران و استان همدان به شمار می‌رود، شرایط خطرناکی ایجاد می‌کنند. در صورت آگاهی از زمان و مکان این عوامل می‌توان کمکهای ارزنده‌ای به ایمنی گردشگران و مسافران کرد و همچنین خسارات ناشی از حوادث و تصادفات را کاهش داد. هدف این پژوهش شناسایی پهنه‌های پرمخاطره یخبندان جاده به روش وزن‌دهی معکوس فاصله می‌باشد که پس از استخراج اطلاعات مربوط به این پارامتر، به ارزیابی محدوده‌های بحرانی جوی- ‌اقلیمی اقدام و مخاطرات آن مشخص گردید. نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که بیشترین تعداد روزهای یخبندان سالانه با 67 روز در غرب جاده و در کیلومترهای 31 تا 38 اتفاق افتاده و در این ناحیه یخبندان بسیارشدید بوده است. از نظر توزیع زمانی؛ ماههای آذر و دی به ترتیب در کیلومترهای 25و5 تا اواخر جاده یخبندان کامل و بسیارشدید حکمفرما بوده است. در ماههای آبان، اسفند و بهمن به ترتیب در کیلومترهای یک تا 9 و 23 و 28 تا اواخر جاده، بیشتر از 17 روز یخبندان شدید برقرار است. در ماههای مهر و فروردین از کیلومترهای 26 تا اواخر جاده کمتر از 5 روز یخبندان اتفاق افتاده، که به عنوان ناحیه ضعیف یخبندان معرفی شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Studying the temporal & spatial distribution of effective weather elements in Hamedan-Asadabad road by means of GIS technique

نویسندگان [English]

  • Mahdi Arghavani Panah 1
  • , Mohammad Ghasem Torkashvand 1
  • Seyyed Mansoor 2
چکیده [English]

Some weather elements create dangerous conditions on the connectional road of Hamedan-Asadabad in which one of the heaviest traffic connections of Iran can be observed. Being aware of time and location of these factors can enhance the security of travelers and tourists and reduce the damage caused by accidents. This research aims to identify precarious sheets of freezing in the road With respect to time and location using distance inverse weighting method. After the extraction of data concerning the parameter, the critical atmospheric parts of the road were assessed and the potential dangers were identified. The results indicate that there were 67 frozen days at maximum in the west of the road annually and their locational distributions were the kilometers of 31 and 38. In these spots, freezing has been the most drastic the kilometers of 25 and 5 to the end of the road in December and January, respectively. In November, March and February, extreme freezing was observed in the kilometers of 1 to 9, and 23 and 28 kilometers to end of the road for more than 17 days respectively. In October and April, freezing in its weak form was observed in the kilometers of 26 to the end of the road for 5 days.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Temporal and spatial zonation
  • environmental hazards
  • freezing
  • Hamedan-Asadabad
-       اسمیت، کیت، 1382. «مخاطرات محیطی»، مترجمان: مقیمی، ابراهیم و گودرزی نژاد، شاپور، چاپ پنجم، 1391، تهران، انتشارات سمت.

-       سازمان حمل و نقل و پایانه­های کشور، 1374، «گزارش تحلیل تصادفات جاده­ای برون شهری»، دفتر برنامه ریزی و بودجه.

-       حجازی زاده و همکاران، 1386. «تجزیه و تحلیل یخبندان در استان لرستان»، نشریه علوم جغرافیایی، جلد 6، 2.

-       محمدی، حسین، 1389. «آب و هواشناسی کاربردی»، انتشارات دانشگاه تهران، 194، چاپ سوم.

-       کرمی، شهرام، 1382، تحلیل تصادفات جاده­ای با رویکرد اقلیمی مطالعه موردی جاده فیروزکوه- ساری، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.

-       باهوشی، علی (1388)، تحلیل تصادفات جاده­ای تعطیلات نوروز 1386 با رویکرد اقلیمی، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.

-       ادبی فیروز جائی، عظیم،(1384)، ارزیابی سوانح و ایمنی جاده­ای با رویکرد مخاطرات محیطی مطالعه موردی محور کرج- چالوس، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.

-       سازمان میراث فرهنگی استان همدان، «گزارش توصیفی از وضعیت گردشگری استان»، برگرفته از از سایت اینترنتی سازمان با آدرس  www.hamedanmirs.ir.

-       اداره کل راه و شهرسازی استان همدان، 1394،‍ «اطلاعات مربوط به مشخصات فیزیکی محور همدان- اسدآباد».

-       سازمان هواشناسی کل کشور، آمار دما ایستگاههای سینوپتیک و کلیماتولوژی، اخذ شده از سایت اینترنتی سازمان با آدرس:  www.irimet.net.

-       سازمان نقشه ­برداری کشور، نقشه توپوگرافی منطقه مورد مطالعه در مقیاس1:25000.

-          Norman,J.(2002). " Local climatological studies With emphasis on rood Slipperiness", Unpubl. Ph. Thesis Dep. Of Earth Science Gothenburg.

-          Anna K. Andersson,(2010) , "Winter Road Conditions and Traffic Accidents in Sweden and UK– Present and Future Climate Scenarios", Doctoral thesis, University of Gothenburg.

-          Richard Fry,(1388) , "GIS based approach to Predicting Road Surface Temperatures", Doctoral thesis, University of Glamorgan.